2.8 NLP... Nereye Kadar?
Ancak bu yöntemin takipçileri hızla artmaya devam ederken antiNLP'ciler de safları sıklaştırıyor
Kimilerine göre bireysel kurtuluşun formülü, kimilerine göre ise şarlatanlığın son zirvesi...Peki gerçekte nedir bu NLP?Nereden çıkmıştır,ne işe yarar, nasıl yapılır, dünyada hala bir geçerliliği var mıdır?
Son günlerde iş dünyasında kulaktan kulağa dolaşan bir rivayete göre,Türkiye'nin önde gelen bankalarından biri yurtdışından getirdiği NLP uzmanı yüzünden bu aralar epey dertli.Motivasyonu artırmak amacıyla getirilen ünlü NLP uzmanının seansı sonrasında bankanın el üstünde tuttuğu, bir grup çalışan art arda istifa etti."Yaşadığın hayattan memnun musun?" türü soruların yöneltildiği hipnoz sonrasında gelen istifalar,yönetimi oldukça zor durumda bıraktı. Ünlü uzman iş camiasında "istenmeyen kişi";NLP de "büyük baş belası" ilan edilmiş durumda. Dahası, bu etkinliğe ön ayak olan, uzmanı bulan ve bankada eğitime gelmesini sağlayan yöneticinin de başı yanmış durumda...
Batı'da ömrü bitti bizde hala canlı       
Bir de iyi örnek!
Erol Bozkurt / Eğitim Müd.- Yönetici
NLP üç ay öncesine kadar bana çok yabancıydı.
Okuduğum birkaç kitap beni yola sevk etti. Kitaplarda sadece işin felsefesi vardı. Ama benim aradığım şey bu değildi. Çok büyük tereddütlerden sonra seminere katılmaya karar verdim, ilk gün farklı duyguların içindeydim. Beni çeken bir şey vardı.Ama teslim olmak istemiyordum. 2. ve 3.günlerde "evet bu büyük bir güç, bunu öğrenebilirim" dedim. 17 günlük seminerde NLP yi tam öğrenip gidecektim, Hayır öyle değildi. Seminerler sadece NLP kapısını açan bir anahtardı.Bir deryaya açılan bir kapı. Şimdi ise o deryanın büyüklüğünü, kapasitesini,yapabildiklerini biliyorum. Bundan da son derece mutluyum, 17 günlük seminer sonrasından elde ettiğim en güzel kazanç farkındalık ve 'denge'.
Dr. Alo Kdfoosmonofriu /Psikiyatrist
Bu yöntemler yeni değil"
NLP tek başına hiçbir bozukluğu düzeltmez, Danışmanlık ile çözümlenecek bazı sıkıntıları düzeltebilir,bu da ancak NLP olduğu için değil,içinde yer alan davranışçı tedaviye ait parçalar sayesinde dur. NLP hizmeti alan insanlara bakmak gerekir, dış desteğe bağımlı kişilerin başvuracağı bir yol, temelinde başka insanları etkilemek ve onları yönlendirmek var ve bu da aslında bir manipülasyon yöntemidir,insanları motive etmek için kullanılabilir ancak bu motivasyon teknikleri zaten ciddi psikiyatri akımları tarafından kullanılıyor, Ve bunlann hepsini NPL yapıyormuş gibi gösteriliyor bu sadece cahillikten kaynaklanıyor".
Tamer Dövücü/ Yeditepe Üniversitesi
NLP aslında modellemedir"NLP sadece psikoloji kökenli değil ancak tüm dünyada çoğunlukta psikoloji kökenliler uyguladığı için biz de böyle yapıyoruz. NLP aslında başarılı örneklerin modellendiği bir çalışmadır, ancak bazı durumlarda terapi de kullanılıyor. Türkiye'de özellikle terapi gerektiren ve sağlık alanındaki çalışmalarımızda psikolog yada psikiyatristler çalışıyor. Bir hafta eğitim aldıktan sonra NLP hizmeti vermeye başlayan kişilerin çok ciddi zarar verdiğini düşünüyorum. Bu nedenle faaliyetlerimizi akademik platforma taşıdık ve Yedltepe Üniversitesi ile birlikte çalışmaya başladık.Başarılı kişilerin modellemesini yapıyorve onlara yol gösteriyoruz, iş ve spor dünyasına ile çalışıyorum".Batı'da ömrü bitti bizde hala canlı Bireysel gelişim pazarının gözdesi NLP'ye olan ilgi bir süre daha sürecek. Ancak taraftarlar ve muhaliflerin ortak tezi, iki haftada yetişen uzmanların yarattığı sakıncanın büyüklüğü ,.
ABD'de başlayan ve Avrupa'ya yayılan NLP,Batı dünyasında önemini yitirirken Güney Amerika, Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerin hala gündeminde.NLP son yılların yükselen trendi. NLP ile yabancı dil öğrenin, NLP ile zayıflayın,NLP ile başarıyı yakalayın, NLP'nin işdünyasına kalkılan vs... Liste uzayıp gidiyor. Her derde deva olduğu iddia edilen NLP, sihirli bir değnek mi, basan iksiri mi,iddia edildiği kadar etkili mi yoksa ismi bizde saklı bankanın artık şüphelendiği gibi şarlatanlık mı? Aslında NLP'nin ne olup ne olmadığı konusunda kafa kanşıklığı sürüyor. Bazı psikiyatrisi ve psikologlar NLP'yi bir terapi tekniği olarak kabul ederken, bazıları tamamen bilim dışı buluyor. Tıp kökenli olmayan 'NLP uzmanları' ise bu işi bir modelleme olarak nitelendiriyor. Kısaca, NLP konusunda farklı yaklaşımlar, değerlendirmeler sözkonusu.Her ne kadar Batı'nın gündeminden düşmüş olsabile NLP, Türkiye'de hala canlılığını koruyor. Bu canlılık talebin yüksek olmasından çok, NLP konusu ile ilgili tüm tarafların uzlaşmaz bir çatışma yaşıyor olması. Öyle ki bu çatışma, 'NLP gerçekten de işe yarıyor mu' sorusunun ötesine geçmiş, şarlatanlık mı değil mi noktasına ulaşmış durumda. Bu tartışma oldukça geniş bir alana yayılıyor: NLP uzmanları,psikiyatristler, psikologlar, terapistler, yönetim danışmanları, İK uzmanları, bireysel gelişim uzmanları ve hatta kariyer danışmanları...Sözkonusu bankanın yaşadığı tecrübeden ve ortalıktaki belirsizliklerin yarattığı tartışmalardan yola çıkarak NLP taraftarları ve anti NLP lobisine danıştık. Oldukça tartışmalı olan bu konunun tozu dumanı arasında,"NLP gerçekten nedir?" sorusuna yanıt aradık. Aşağıda bu konudaki tartışmaları ve görüşleri okuyacaksınız; bizim vardığımız sonuç şu; Talep devam ettiği sürece NLP'ye olan ilgi de sürecek. Bu işi akademik platforma taşıma çalışmaları belki de 'iki haftada yetişen NLP uzmanları'nı ortadan kaldıracak. Yani en azından yeni bir trend çıkıp ortalığı yeniden kasıp kavurana dek. Hal böyle olunca,NLP'ye biraz daha yakından bakmak, güçlü ve zayıf yönleri, riskleri konusunda donanım sahibi olmak gerekiyor. Kazazede bankamızın haline düşmemek ve sahte uzmanların elinde oyuncak olmamak için
işte NLP etrafından dönen tartışmanın ayrıntıları.
Açılımı "Neuro Linguistic Programming"olan NLP, insanları anlamak ve etkilemek için Türkiye'de yaşanan ve gazetelere de yansıyan düşündürücü NLP öyküleri
Konya'da yaşayan ve kendini NLP uzmanı olarak tanıtan Mustafa Gül gazetecilere düzenlediği 'motivasyon gösterisi'nde sekreterini'motive ettikten sonra' koltuktan cam kırıklarının üzerine atlamasını istedi. Camların üstüne atlayan sekreterin ayağı kesildi. Gül, bu talihsizliği' sekreterinin, komut vermeden atladığı için yaşandığını söyleyerek işin içinden sıyrıldı.Sigarayı bırakmak, üniversiteyi kazanmak gibi hedeflerin, "Ben yapamam"' düşüncesiyle başarısızlıkla sonuçlandığını anlatan Gül,"istediğimiz sonuçları elde etmek için başarımızın yaşamımıza katacağı olumlu şeyleri düşünmeliyiz ki beynimiz, o konuda motive olabilsin" dedi. Gül'ün, nasıl NLP uzmanı olduğu bilinmiyor.
Oluşturulan psikolojik yetiler olarak özetleniyor, İlk olarak 1970'li yılların başında psikolojiye ilgi duyan matematikçi Richard Handler ve dilbilimci JohnGrinder'in "Herhangi bir uzmanlık becerisine sahip bir kişi ile aynı beceriye sahip olmasına rağmen konusunda daha üstün olan birisi arasındaki farkın nedeni nedir?" sorusu ile temeli atılan NLP, uzun yıllar ABD'de konuşulup tartışıldıktan sonra Avrupa'ya ardından da çevre ülkelere sıçramış.Taraftar uzlaşamıyor!ABD'nin ardından diğer kıtalara yayılan ve oldukça popüler olan NLP konusunda iki ayrı kamp bulunuyor: NLP taraftarları ve anti NLP'ciler. Heriki kampında çok sayıda argümanı ve taraftarı bulunuyor. Anti NLP'ciler de kendi arasında ikiye ayrılıyor. Bir bölümü NLP'nin hiçbir bilimsel yönü bulunmadığını, farklı terapi tekniklerini bir araya getirdiğini söylüyor; bir diğer taraf ise NLP'nin aslında bir terapi olduğunu, terapistler tarafından uygulanması gerektiğini belirtiyor.Bu grup, "NLP, psikoloji dünyası tarafından desteklenmediği için iş dünyasına pazarlandığı"düşüncesinde. Psikiyatrisi Alp Karaosmanoğlu,NLP'de var olan tekniklerin farklı davranış okulları tarafından 1950-60'lı yıllarda kullanıldığını söylüyor. Karaosmanoğlu, "NLP varolan tekniklerin birleştirilmesidir. Farklı öğretilerin tekniklerini kullanıyorlar, ancak bu öğretiler sürekli yenileniyor;bu nedenle NLP'nin temelini sağlam görmüyorum" diyor. NLP'nin 'modern din' haline dönüştüğünü de belirten Karaosmanoğlu, "NLP'ciler bu işin özünü bilmedikleri için mutluluk veren bir yol bulduklarını sanarak kendilerine başvuranları mürit haline getiriyorlar. Psikiyatri dünyasında etik kurallar çerçevesinde bu işle ilgilenen çok az, bazı isimler var ancak psikiyatri ve psikolog camiası NLP'ye sıcak bakmıyor" diyor.NLP taraftarları ise bu sistemin içinde terapi yöntemleri ve psikolojik yaklaşımlar barındırmasına karşın, asla tek başına terapi olmadığı düşüncesinde.Sistemi 'modelleme' olarak değerlendiren bu grup,terapi gerektiren kısmın mutlaka tıp kökenliler tarafından icra edilmesi fikrinde buluşuyor.
Batı ilgisini yitirdi
Bir başka grup var ki, deyim yerindeyse, dünya umurlarında değil. NLP ile hayalleri gerçekleştirme,üniversite sınavını kazanma, türban sorununu çözme gibi iddiaları var.Uzun yıllardır bu iş ile uğraşan ve bu işe bilimsel bir kimlik kazandırma çabasında olan NLP'cilerin en büyük düşmanı işte bu kesim. Gün geçtikçe prestijini yitiren ve deyim yerindeyse 'ayağa düşen' NLP, aynı süreci ABD'de de yaşamış.
o bir NLP sihirbazının mucizeleri
Katalog pazarlayarak geçimini sağlayan Cengiz Eren, NLP ile uğraşan birinin yanına takılarak' bu sistemi öğrenir. Ve "Dört saatte hayatınızı değiştireceğim" iddiası ile ortaya çıkar.Ardından Zerrin Özeri zayıflatacağı yönünde haberlerle ortaya çıkar. Kısa bir süre sonra Özer,hastaneye kaldırılır. Başarı taktiklerini anlattığı kitabı ikinci baskısını dahi yapamayan Eren, 28 Şubat sürecinde NLP ile türbanlı kızların ve dindar kesimin "algı filtrelerinin"değiştirilebileceğini, böylece başlarını açtırabileceğini iddia eder. Bir süre sonra yenibir model ile ortaya çıkar; 'Atatürk modeli, 'sumodeli'.....
Türkiye'nin en eski NLP uzmanlarından olan Tamer Dövücü ise "ABD'de de bir haftalık kursa katılanlar NLP uzmanı oldu ve NLP prestij kaybetti" diyor.
Olay değil, tepki ön planda"NLP bir terapi yöntemi değil, bir programdır, içinde bilimsel terapi ilkeleri var olduğu için terapi türü ,olarak tanımlanıyor. Bu nedenle 'mutlaka terapistlerin yapması gereken bir program olarak görüyorum. NLP, düşünce üzerine kurulu bir sistem ve tepkileri yorumluyor,Olaylardan çok, olaylara verilen ' anlamı ve tepkileri baz alan bir disiplin.Son yıllarda düşünce sistemi yok satıyor, bu nedenle de büyük ilgi görüyor. Ancak son yıllarda kanıtlanmış terapiler rağbet görüyor. NLP'nin içinde'kognitif düşünceden alıntılar var. Artık bilişsel davranışçı terapiler kanıta dayandığı için popülerliğini artıracak".
     28 Ağustos 2005
     Sabah Iste insan